Is mijn woning geschikt voor een warmtepomp?

Als u een bestaande woning heeft, is dit eigenlijk de belangrijkste vraag die beantwoord moet worden. Helaas vraagt in de praktijk niet iedereen zich dit eerst af, dat is dan ook meteen de reden dat er negatieve verhalen over het energieverbruik van warmtepompen rond gaan.  En dat is ontzettend jammer want bij een juiste warmtepomp keuze en woninggeschiktheid is uw energierekening altijd lager dan bij een HR-ketel.

 

Deze 2 vragen dienen in eerste instantie door u beantwoord te worden:

  • Is uw woning goed geïsoleerd? Heeft u dubbelglas, isolatie in de spouwmuur, isolatie onder of op uw dak ?
  • Is het afgifte systeem in uw woning geschikt voor Laag Temperatuur verwarming ?

Als die 2 vragen met volle overtuiging met JA beantwoord kunnen worden, dan is uw huis geschikt voor een warmtepomp.

 

Hoe goed is uw woning geïsoleerd?

Via 'kengetallen', gebaseerd op statistieken en data van energiebedrijven, kunnen we een inschatting maken van uw woning.

Wij gaan ervan uit, omdat u hier kijkt of uw woning geschikt zou zijn voor een warmtepomp, dat u nu uw woning nog verwarmd met een HR cv-ketel.  U kunt van uw woning het gemiddeld gasverbruik per jaar vaststellen aan de hand van de rekeningen van uw energiemaatschappij, daarop vindt u het aantal m³ per jaar terug.

 

Bepaal, aan de hand van uw gasverbruik en het Gebruiks Oppervlak van de woning, of uw woning geschikt is voor een warmtepomp.


We nemen nu, voor het gemak een voorbeeld, dit kunt u met uw eigen cijfers volgen.

De bewoner van de woning die we als voorbeeld nemen, heeft van de laatste 3 jaar het gasverbruik op de rekening terug gevonden.  3 jaar terug: 1360 m³ gas,  2 jaar terug 1306 m³ gas,  vorig jaar 1290 m³ gas.
We gaan deze nu middelen:  1360 m³ + 1306 m³ + 1290 m³ = 3956 m³ over 3 jaar.  Als we dit getal door 3 delen is dat afgerond: 1319 m³ gas.
Dat is het gemiddeld jaarverbruik van de woning, over de laatste 3 jaar.

 

Dat gas is natuurlijk verbruikt voor zowel verwarming van het huis als voor het verwarmen van douche water.

In dit voorbeeldhuis wonen 2 personen.

We kijken nu naar onderstaande tapwatertabel, deze tabel laat eigenlijk meteen zien dat tapwaterverbruik natuurlijk afhangt van uw gedrag en het comfort van uw badkamer. Een grote regendouche geeft veel meer verbruik dan een spaardouche, dat zal u duidelijk zijn. U kunt uw situatie precies onder de loep nemen als u tot op detail wil gaan. In dit voorbeeld houden we het gedeelte rechtsonder in de tabel aan. Gemiddeld gezin tapwaterverbruik uit monitoring (de gele kolom).

tapwater gebruik woning nederland

We zien dan in de gele kolom dat voor 2 personen per jaar gemiddeld 1500 kWh energie nodig is voor tapwater. We zien daar achter ook meteen staan (makkelijk) dat 1500 kWh benodigde energie voor tapwater een gasverbruik geeft van 170 m³ per jaar.

 

Van ons jaarlijks gasverbruik van 1319 m³ is dus 170 m³ voor tapwaterverwarming.
Dat betekend dus dat 1319 - 170 = 1149 m³ verbruikt is voor verwarming van de woning.

Dat noteren we voor ons zelf.

(noot: Koken op gas vergt circa 30 m³ gas per jaar /  vanwege dit geringe aandeel laten we dit buiten beschouwing)

 

Dan komt nu de volgende stap: Bereken het GO van uw woning. 

Op deze pagina leest u exact hoe dat gaat, maar wat we voor deze indicatie doen is het volgende:

We meten in onze woning van alle vertrekken, die minimaal 1,5 meter hoog zijn, het vloeroppervlak en noteren dat.

In dit voorbeeld is dit onze woning:

GO berekening woning

 

Onze voorbeeld woning heeft dus een GO Gebruiks Oppervlak van 119 m² .

 

Nu kunnen we het gasverbruik voor verwarming per m² GebruiksOppervlak van onze woning berekenen.

Ons gasverbruik per jaar voor verwarming is 1149 m³, het GO = 119 m²
Als we nu 1149 : 119 uitrekenen = 9,65 m³ gas per m² GO

 

Let op!  Deze methode is gebaseerd op de maatstaven van het bouwbesluit dat heel de woning wordt verwarmd.  Dat wil zeggen in de huiskamer en keuken 20 tot 21 °C in de overige ruimte is het 18 °C.  Als u ruimtes heeft waar het in de winter kouder is dan 10 °C dan telt u dat GebruiksOppervlak nu niet mee (bijvoorbeeld een zolder met geïsoleerde vloer en  vlizotrap)

Stel dat u naar aanleiding van deze methode de capaciteit van een warmtepomp vast wil stellen; dan is de uitkomst natuurlijk wel zo dat de ruimtes die nu koud blijven bij u, ook dan koud blijven (nachtverlaging blijft buiten beschouwing, genoemde temperaturen zijn overdag tijdens gebruik). Als u elke winter een houtketel of openhaard stookt, dan klopt deze berekening uiteraard ook niet meer  (De afgegeven energie kW per m³ hout moet u dan ook mee rekenen).

Onderaan deze pagina hebben we nog een voorbeeld voor een iets lastigere situatie.

 

Ventilatie:

Heeft u een ventilatie box (met stekker) die lucht uit uw woning zuigt en naar buiten afvoert, voor luchtverversing?
Dan heeft u Mechanische ventilatie
Of heeft u een WTW box, die lucht uit uw woning zuigt, maar ook inblaast door roosters ? Dan heeft u WTW
Heeft u helemaal geen ventilator die lucht aanzuigt, kies dan ook voor Mechanische ventilatie.

 

Onze voorbeeld woning heeft Mechanische ventilatie.

 

Nu gaan we kijken naar onderstaande Indicatie tabel, gebaseerd op gemiddelde cijfers uit de praktijk. 

indicatie gasverbruik per vierkante meter vloer oppervlak woning

Ons jaarverbruik voor verwarming is dus, zoals we berekend hebben:  9,65 m³ gas per m² Gebruiks Oppervlak.

 

We gaan nu in bovenstaande tabel dat gasverbruik in m³ per jaar per m² opzoeken onder het kopje Mechanische ventilatie.
In kolom 10 zien we staan dat een woning gebouwd tussen 2000 en 2010:  13 m³ gas per m² per jaar verbruikt,
we zien ook dat een woning uit 2010 - 2015: 8,01 m³ gas per m² per jaar verbruikt. Daar zitten we dus tussen.
We komen uit in de witte rij van deze tabel.


Terzijde, de voorbeeldwoning is eigenlijk een woning uit de jaren 60 die later voorzien is van dubbelglas, spouwmuur isolatie, en isolatie tegen het dak aan de binnenkant van de zolder. Het is voor de bewoner dan ook leuk om het resultaat van de maatregelen te zien.

 

Hiermee  kunnen we nu naar de conclusie tabel:

 

tabel woning geschiktheid warmtepomp
 

En we zien nu dat we met ons gasverbruik van 9,65 m³  per m² GO (kolom 4)  in de oranje rij zitten. ' Ja Mits' .
Een warmtepomp kan dus, mits we kijken of ook het afgifte syssteem hiervoor geschikt is (50ºC test)

 

 

50 graden testZet de komende winter de thermostaat van uw ketel op 50ºC voor verwarming, als uw woning voldoende warm wordt en blijft, dan kunt u een warmtepomp toepassen.

 

Noot: Besef wel hoe lager de aanvoertemperatuur kan blijven, hoe beter het rendement van de warmtepomp.

 

De test niet doorstaan? Isoleer uw woning beter, en vervang de radiatoren in de ruimtes waar het niet warm werd door LT radiatoren of convectors.
Test doorstaan ..

Succes met uw keuze,  bekijk voor een warmtepomp ook de pagina keuze:

https://warmtepomp-tips.nl/warmtepomp/keuze/


Bepalen op te stellen warmtepompvermogen:

Als we bovenstaand voorbeeld even afmaken om het op te stellen vermogen van een warmtepomp te bepalen:

Voor verwarming gebruiken we nu 1149 m³ aardgas x (netto inhoud aardgas) 8,8 = 10.111 kWh afgegeven energie
Voor tapwater gebruiken we nu  170 m³ gas aardgas x (netto inhoud aardgas) 8,8 = 1496 kWh afgegeven energie

Totaal afgegeven energie per jaar (1319m³ gas x 8,8) = 11.607,2 kWh
Om van cv-ketel naar warmtepomp vermogen te gaan, mogen we afgegeven energie delen door 1650 vollasturen.
11.607,2 : 1650 = 7,03 kW.   We kunnen dus een warmtepomp toepassen van 7 kW !

 

Energiekosten per jaar met ketel of warmtepomp:

Of we nu met een warmtepomp of met een hr-ketel verwarmen (in dezelfde woning) : De benodigde af te geven energie
blijft gelijk ! 

Met de hr-ketel verbruikten we 1319 m³ gas per jaar (stel gasprijs € 0,73) = afgerond € 963,- energie kosten per jaar.
Met een warmtepomp (SPF 4,5 voor verwarmen en 2,5 voor tapwater  /  stel kWh prijs is €0,20)
10.111 kWh verwarmen : SPF 4,5 = 2247 kWh
1496 kWh tapwater : SPF 2,5 = 599 kWh, is totaal 2846 kWh x € 0,20 = € 570,- per jaar.


In dit voorbeeld (gebruik uw eigen cijfers, en volg het voorbeeld) is de besparing per jaar €393,-
Of wel 40% energiebesparing.

 


Het begrip:  Vollastvermogen en Vollastdraaiuren (los van bovenstaand voorbeeld).

Deze termen worden gebruikt om de theoretische maximale capaciteit van een toestel, en theoretische draaiuren per jaar,  weer te geven en is nodig om berekeningen te kunnen maken.  Theoretisch waren in het jaar 2000 in Nederland 1650 vollasturen nodig voor een CV-ketel  om aan de verwarming  behoefte voor een jaar te kunnen voldoen.  Deze 1650 vollasturen mogen gebruikt worden voor alle ketel naar warmtepomp omrekening.


Stel een hr-ketel gebruikt 1800 m³ aardgas per jaar, dan is er netto 1800 m³ x (netto inhoud aardgas op boven waarde minus ketel rendement=) 8,8  = 15.840 kWh afgegeven voor verwarming.  Het theoretisch vollastvermogen is dan 15.840 kWh : 1650 uur = 9,6 kW.   In deze woning kan dus een ketel van 9,6 kW worden gemonteerd.

Een ketel van 19,2 kW in deze woning draait dus 828 uur om hetzelfde te leveren.


Een aan/uit  warmtepomp van 9,6 kW draait hier 1650 uur per jaar


Een modulerende warmtepomp, draait steeds met een ander vermogen. Het gemiddeld vermogen kan bijvoorbeeld 6 kW zijn geweest, dan is het aantal echte compressor draaiuren voor verwarming 2640.
De uitkomst totaal afgegeven energie is bij elk gelijk, maar het daadwerkelijke aantal draaiuren anders.  Om de draaiuren met elkaar te kunnen vergelijken is de term ‘vollast draaiuren’ bedoeld.


Een lastige uitgangssituatie (nieuw voorbeeld / andere woning)

We hebben in de praktijk nu een voorbeeld  woning van 48 m² vloeroppervlak beneden,
op de 1e verdieping ook 48m² en van de zolder, met vaste trap bereikbaar,  is 30 m² hoger dan 1,5 meter.
Het totaal GO zou dan 48 m² + 48 m² + 30 m² zijn = 126 m²


De bewoners zijn echter zuinig en verwarmen alleen de beneden verdieping + badkamer boven. Totaal 52 m².  

Alle overige ruimte voelen koud aan in de winter en zijn gemeten nog 12°C  in hartje winter gemeten.
Er gaat dus wel wat interne warmte van de verwarmde ruimtes naar die ruimten maar niet veel.


We moeten nu voorzichtig zijn in de bepaling.

Wat kunnen we doen om zo dicht mogelijk bij een juiste benadering te komen ?


Het gasverbruik (met tapwater er al af gehaald volgens tabel 2 personen)
voor verwarming is 890 m³ gas per jaar in deze voorbeeld woning.


De gemiddelde buitentemperatuur is 7°C in ons land.

We stellen even dat we overal 21 °C willen kunnen halen als dat nodig is.

De ruimten die we verwarmen halen dit, we geven dit nu 100% mee. 

Van gemiddeld 7 °C  buiten naar 21°C binnen  = 14 °C  overbruggen = 100% in onze benadering.
Dat geeft dat 1% = 0,14°C

De ruimten die we niet rechtstreeks verwarmen maar toch 12 graden zijn hartje winter, worden dus
van gemiddeld 7°C naar 12°C mee verwarmd. Dit is 5 °C of wel (delen door 0,14) = 36%


We gaan het 'reken GO' nu als volgt bijstellen:


52 m² worden door de ketel voor 100%  verwarmd.
De overige (126 m² - 52 m² = ) 74 m² worden hierdoor 36% verwarmd.
We stellen de overgebleven GO nu bij in verhouding 74m² x 0,36 (%) = 26,26 m²


We verwarmen dus eigenlijk omgerekend 52 m² + 26,6 m² = 78,6 m² volledig met ons gasverbruik.

Ons gasverbruik voor alleen verwarmen is 890 m³ gas voor theoretisch 78,6 m²
Of wel 890 m³ gas : 78,6 m² = 11,32 m³ gas per m² GO per jaar.


Als we op basis van deze gegeven een warmtepomp kiezen, kunnen we met de warmtepomp natuurlijk ook
maar dit kleine gedeelte van de woning verwarmen.  De toekomstige bewoners (en bouwbesluit) willen dat we eigenlijk heel de woning moeten kunnen verwarmen als dat nodig is.

 

Als ons kengetal 11,32 m³ gas per m² GO per jaar is.
Dan hebben we om heel de woning te verwarmen een berekend gasverbruik van
126 m² x 11,32 m³ = 1426 m³ per jaar.


Vervolgens kunnen we nu een warmtepomp capaciteit  bepalen voor verwarming, groot genoeg voor heel de woning.

1426 m³ gas x inhoud energie  (8,8) = 12.549 kWh af te geven energie.
Dit kunnen we nu delen door de theoretische vollasturen (van een ketel) =  12.549 : 1650 = 7,6 kW warmtepomp capaciteit voor verwarmen.

 

Dit kunnen we weer terug rekenen (als je wil) naar een kengetal Watt per m² nodig voor de woning.
7600 Watt (7,6 kW) : 126 m² = 60,3 Watt per m².


Zo kunnen we een iets complexere situatie toch benaderen.
 

Go to top

logo warmtepomp tips© Warmtepomp-tips.nl, zondag 19 januari 2020

Pagina: - Is mijn woning geschikt voor een warmtepomp?
Tags:geschikt, woning, warmtepomp, gasverbruik, lt, verwarming, voorbeeld, stappenplan, voorbeeld, bereken, isolatie, waarde
Beschrijving: Ga, aan de hand van een duidelijk voorbeeld en uw eigen gasverbruik, na of uw woning geschikt is voor een warmtepomp.